"De nieuwe wereldorde brengt het vaderland in verval", was een van de leuzen die werden meegedragen tijdens de demonstratie in Kiev tegen de benoeming van Julia Timosjenko tot premier van Oekraïne.

Door Vadim Donetsky/INSUDOK

Na zijn inauguratie als president van Oekraïne begaf Viktor Joesjtsjenko zich naar Moskou om daar met Poetin de Russisch-Oekraïense verhoudingen te bespreken. Zo'n 60 procent van de buitenlandse handel van Oekraïne is een onderonsje met de Russische Federatie en Oekraïne is vrijwel geheel afhankelijk van Russische gas- en olie-invoer voor de energievoorziening. Bovendien loopt een groot deel van het Russische gas dat naar West-Europa wordt geëxporteerd door pijpleidingen over Oekraïens grondgebied.
Joesjtsjenko maakte dan ook duidelijk dat hij een voorstander blijft van de Verenigde Economische Zone, een economisch samenwerkingsproject van de Russische Federatie, Wit-Rusland, Kazakstan en Oekraïne, met de aantekening dat deze Zone de Oekraïense toenadering tot de Europese Unie en de NAVO niet in de weg staat.
Al lang voordat Joesjtsjenko uiteindelijk werd uitgeroepen tot winnaar van de turbulente presidentsverkiezingen waren er al de nodige geruchten dat Julia Timosjenko tot regeringsleider zou worden benoemd. Tijdens het verblijf van Joesjtsjenko in Moskou kwamen persbureaus met het bericht dat Joesjtsjenko Julia Timosjenko had benoemd tot premier, en daarmee een 'vrouw die een ware vertegenwoordigster is van het Oekraïense nationalisme'. In de maanden voorafgaaand aan haar benoeming had de 44-jarige multimiljonaire zich vaak op ongekend harde wijze uitgelaten tegen Rusland en Oost-Oekraïne, dat nauwe banden met Rusland heeft.

Wie niet met ons is....

Het aantreden van Julia Timosjenko als minister-president in Kiev kan vergaande gevolgen hebben. Maar zonder de steun van Washington, dat ook al in overvloedige mate het aan de macht komen van Joesjtsjenko zelf had ondersteund, zou dit besluit tot aanstelling van Timosjenko niet genomen zijn. De benoeming van Timosjenko is een volgende stap in de strategie van Washington die gericht is op een verdergaande destabilisering van de Russische Federatie en het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS). Washington gaat nog steeds uit van de doctrine 'wie niet met ons is, is tegen ons', hetgeen betekent dat iedere regering die de Amerikaanse belangen in de wereld op welke wijze dan ook in de weg staat de kans loopt te worden omvergeworpen via een 'fluwelen', 'oranje' of willekeurig anderskleurige 'revolutie', danwel militaire agressie. Dit alles onder de noemer 'verbreiding van democratie en vrijheid'.De staten die ontstonden na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie, inclusief Rusland, zijn in potentie landen waar Washington speciale aandacht voor heeft. Azerbeidjan, Georgië, Oekraïne en enkele Centraalaziatische postsovjet staten zijn tot het Amerikaanse kamp 'toegetreden'. Andere ex-sovjet staten worden argwanend bekeken. Het is geen toeval dat de nieuwe Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Condoleezza Rice Wit-Rusland een 'voorpost van tirannie' noemde. Wit-Rusland heeft net als Oekraïne stevige economische banden met Rusland.
Bij de inauguratie van Joesjtsjenko in Kiev was ondermeer Colin Powell, voorganger van Rice als minister van buitenlandse zaken van de VS, aanwezig. Joesjtsjenko dankte via Powell de VS voor de steun en benadrukte dat 'de internationale hulp, de hulp en steun van onze bondgenoten was heel essentieel voor de inplanting van democratie in Oekraïne.' Powell verzekerde Joesjtsjenko van de verdere steun uit Washington en hij zei dat de VS zich ook zullen inspannen om Oekraïne te laten toetreden tot de Wereldhandelsorganisatie WTO. Duidelijk is dat het bewind van Joesjtsjenko in belangrijke zal steunen op de VS.
Ook Timosjenko op haar beurt heeft alle reden om steun vanuit de VS te verwachten. Van Russische zijde staat zij nog altijd onder verdenking van omkoping van Russische ambtenaren van het Ministerie van defensie in de periode dat zij hoofd was van de Verenigde Energiesystemen. De verkiezingscampagne van Joesjtsjenko werd behalve door een aantal westerse fondson en overheidsinstellingen ook gefinancierd door rijke Oekraïense zakenlieden, zoals Petr Porosjenko, de eigenaar van het televisiestation Kanaal 5. Porosjenko is weer een vriendje van Julia Timosjenko. Timosjenko was naast Viktor Joesjtsjenko een van de leidende figuren van de Oekraïense oppositie, en nu dus premier. Zij wordt ook wel 'mooie Julia ' of 'de roofbarones' of 'de gasprinses' genoemd, en zij laat zich niet onbetuigd wat het doen van radicale uitspraken betreft die het conflict alleen maar verscherpen. Nadat leiders uit het oosten van Oekraïne in antwoord op de demonstraties en eisen van de oppositie hadden gedreigd met eisen voor autonomie in hun regio, gaf Timosjenko een ultimatum uit namens het 'Comité voor Nationale Redding', waarin zij het ontslag eiste van de bestuurders in Oost-Oekraïne, van de algemeen procureur van Oekraïne, en de berechting van de gouverneurs van de provincies Charkov, Donetsk en Lugansk, die met autonomie gedreigd hadden. Ten overstaan van de duizenden demonstranten in Kiev dreigde Timosjenko ook met het beperken van de bewegingsvrijheid van president Koetsjma en met de blokkade van luchthavens, spoorwegen en autowegen.
Timosjenko heeft macht gekregen na een relatie met de vroegere gouverneur van de regio Dnepropetrovsk, Pavel Lazarenko, die tot haar grote vreugde later Oekraïense premier werd en haar het beheer over veel vroegere staatsbedrijven gaf en het alleenrecht op de import van gas uit Rusland. Timosjenko kreeg de controle over 20% van het Bruto Nationaal Product van Oekraïne, werd directeur van de "Verenigde Energiesystemen van Oekraïne". Vervolgens werd zij Minister van Energie en vice-premier, totdat zij door Koetsjma werd ontslagen. Daarna vormde zij met Lazarenko een politieke coalitie tegen Koetsjma. Gedurende haar hele actieve leven is de loopbaan van Timosjenko omgeven geweest met schandalen, verhalen over fraude en corruptie, maar steeds ontsprong zij de juridische dans. Haar vroegere maatje Lazarenko kwam evenwel in de gevangenis in San Francisco terecht, veroordeeld wegens grootschalige witwasoperaties van zwart geld, waaronder 72 miljoen dollar rechtstreeks afkomstig van… Julia Timosjenko.
Moskou wil Timosjenko nog altijd veroordelen wegens fraude, in de vorm van omkoping van hoge Russische militairen. Eerder had in mei 2002 het Oekraïense gerechtshof de zaken tegen Timosjenko al geseponeerd. In die zaken was zij beschuldigd van het smokkelen van 100.000 dollar in haar handbagage, waarmee ze werd aangehouden op de Moskouse luchthaven Vnoekovo in 1995. Daar komt het omkopingsverhaal vandaan. Verder was zij beschuldigd van illegale gasimporten (smokkel dus) in 2001 en het betalen van smeergeld aan Pavel Lazarenko. De Moskouse aanklacht tegen Timosjenko zal echter geen consequenties hebben, omdat de Oekraïense Grondwet het verbiedt een ingezetene van dat land uit te leveren aan een ander land.

In het boek 'Casino Moscow' van Matthew Brzezinski wordt een heel hoofdstuk gewijd aan Timosjenko onder de titel 'De vrouw van 11 miljard'. In dit hoofdstuk schrijft Brzezinski ondermeer dat 'de Amerikaanse regering bewijzen heeft van overboekingen die zij persoonlijk deed aan Lazarenko toen hij premier was.' Dit impliceert dat Washington Timosjenko onder druk kan zetten en zelfs chanteren wanneer dat nodig zou zijn voor de verdere implantatie van Amerikaanse belangen in Oekraïne.
In Oekraïne zelf steunt Timosjenko deels op extreemrechtse krachten. Van haar fractie in het parlement, niet onbescheiden het Julia Timosjenko-blok genoemd, maken de extreemrechtse Vaderland-partij, de neofascistische Oekraïense Nationale Assemblee-Oekraïense Zelfverdediging (UNA-UNSO) en de uitgesproken anti-Russische Oekraïense Conservatieve Republikeinse Partij (UKRP) deel uit. Dit zijn partijen met zeer extreme standpunten, waarvan sommige leden de Duitse inval in de Sovjet-Unie van juni 1941 nog steeds als een bevrijding beschouwen. Zij aan zij vochten Oekraïense nationalisten met de Duitse SS en deze nationalisten hebben inmiddels binnen die partijen een heldenstatus gekregen.
Washington verwelkomt deze lieden in haar 'verbreiding van democratie en vrijheid'. Het hoogste stadium van het kapitalisme is nu de cryptofascistische expansiepolitiek van Washington geworden; een perverse politiek waarin niet op een mensenleven wordt gekeken wanneer het om uitbreiding van macht en invloed gaat. Maar dat mag niet hardop gezegd worden, het gaat immers om 'democratie en vrijheid'!