INSUDOK PUBLIKATIES

VERSCHENEN op 15 maart 2011:

Opium, religie in het oude en nieuwe Rusland

„Godsdienst is opium van het volk”. Deze uitspraak van Marx vormde de hoeksteen van de Sovjetpolitiek ten aanzien van de godsdienst. In de nieuwe maatschappij zou de religie vanzelf verdwijnen. Maar de nieuwe maatschappij verdween eerder dan de religie. Toen eind 1991 de Sovjet-Unie ophield te bestaan ontstond een ideologisch vacuüm. Amerikaanse predikers, de Moonsekte, de Scientologykerk, Russische sekten als de Witte Broederschap of de Vissarionisten trachtten het vacuüm op te vullen. Hare Krishna’s dansten in de hoofdstraat van Sint Petersburg, Sjamanen richtten hun totempalen op, Jehova’s Getuigen gingen langs de deuren.

Maar uiteindelijk keerde de Russisch-orthodoxe kerk in volle glorie terug in het leven van de Russen, mede geholpen door de overheid. Naast de Russische orthodoxie eisten de twee andere traditionele religies in de Russische Federatie, de islam en het boeddhisme, hun plaats weer op. Over al deze uitingen van religie gaat dit boek. Het beschrijft de geschiedenis van de godsdienst in Rusland, de repressie tijdens de Sovjetperiode, de ideologische verwarring na de val van het Sovjetrijk en de glorieuze rentree van orthodoxie, islam en boeddhisme. Opium werd weer een essentieel onderdeel in het dagelijks leven en bewustzijn van de volkeren van Rusland.

Bas van der Plas (Amsterdam 1947) woont en werkt in Sint Petersburg. Hij is coördinator van INSUDOK, het informatie- en documentatiecentrum over de voormalige Sovjet-Unie. Verder organiseert hij vanuit CZARINA reis- en organisatiebureau reizen naar Sint Petersburg, Novgorod en Moskou. In Nederland is hij regelmatig te horen op de radio als Ruslanddeskundige.

ISBN 9789067282444
NUR 906
Prijs 17.50 euro

Uitgeverij Papieren Tijger, Breda (deel 5 in de serie Berichten uit de voormalige Sovjet-Unie)

Download hier

de boekaankondiging en het programma van presentatie

Een verontrustend boek over het milieu in Rusland

De ramp van Tsjernobyl in 1986 opende de ogen van de wereld voor de gevaren van kernenergie. Inmiddels is er 20 jaar verstreken en wordt in dit boek beschreven hoe Rusland, onder de dekmantel van het Klimaatverdrag van Kyoto, naar een enorme uitbreiding van het aantal kerncentrales streeft. Bovendien stelt het land zich beschikbaar als opslagplaats voor radioactief afval uit de hele wereld. Scenario's voor nieuwe milieurampen liggen voor het oprapen.
Maar kernenergie is niet het enige milieuprobleem in Rusland. Vervuilde rivieren, lekkende pijpleidingen, smeulende vuilnisbelten, uitstoot van dioxine en illegale houtkap brengen de balans van de leefomgeving voor miljoenen mensen aan het wankelen.
In het boek een overzicht van de stand van zaken van de ecologie in Rusland, met beschrijvingen van eerdere rampen en een toekomstvisie op nieuwe catastrofes. Een verontrustend boek!

Auteur van het boek is Bas van der Plas (Amsterdam 1947), als coördinator verbonden aan INSUDOK, informatie- en dokumentatiecentrum over de voormalige Sovjet-Unie en de landen van het GOS. Onder de vlag van Czarina Reis- en Organisatiebureau organiseert hij bovendien reizen naar Rusland.
In de serie 'Berichten uit de voormalige Sovjet-Unie' verschenen eerder van hem:
-Georgië, traditie en tragedie in de Kaukasus;
-Brat, een gids door crimineel Rusland;
-Kavkaz, bebloede schoonheid aan de Russische zuidgrens.

Titel: Katastrofa Milieu in Rusland - 20 jaar na Tsjernobyl
Auteur: Bas van der Plas
ISBN 90-6728-192-1
Prijs 18 euro

Uitgeverij Papieren Tijger, Breda (deel 4 in de serie Berichten uit de voormalige Sovjet-Unie)

KAVKAZ
Bebloede schoonheid aan de Russische zuidgrens

door Bas van der Plas

Kavkaz is de Russische naam voor de Kaukasus, en dat is precies waar dit boek over gaat: het Russische deel van het Kaukasusgebergte. Wanneer de media zich tegen de Kaukasus aan bemoeien dan gaat het vooral over negatieve aspecten. Over de oorlogen in Tsjetsjenië, over de vluchtelingen, over de armoede, over ontvoeringen, over criminaliteit, over aardverschuivingen en andere natuurrampen. Vergeten wordt de oeroude cultuur van de Kaukasus, de eeuwenlang van generatie op generatie overgedragen tradities, de imposante natuur, de unieke flora en fauna, de gastvrijheid van de bevolking. Doel van dit boek is om een algemene inleiding te geven over de Noord-Kaukasus, over de gecompliceerde geschiedenis van dit gebied, de volkeren die er wonen en hun cultuur, de problemen en de mogelijkheden, maar ook de vele legenden die het gebied rijk is. Ingegaan wordt op vragen als de betekenis van het islamitisch fundamentalisme voor het gebied, mogelijke oplossingen voor het Tsjetstjeense probleem, en het eenwordingsideaal 'het Kaukasische huis'.

Uitgeverij Papieren Tijger, Breda (deel 3 in de serie 'Berichten uit de voormalige Sovjet-Unie'). ISBN 90-6728-155-7

BRAT, EEN GIDS DOOR CRIMINEEL RUSLAND

De criminaliteit in de Russische Federatie is doorgedrongen in alle sferen van de maatschappij. In de politiek, in de legale handel en industrie, in de cultuur, in de sport. Het woord 'maffia' ligt op ieders lip, maar de organen die zich met bestrijding van de criminaliteit bezighouden boeken weinig succes. BRAT probeert een gids te zijn in de duisternis van de Russische onderwereld. Lees over moord op bestelling, over criminele kopstukken, corrupte politici, huurmoordenaars, prostituees, drugshandel, de gecriminaliseerde economie en over de vaak bloedige strijd tussen bendes. Voor uw volgende stedentrip naar Moskou of Sint Peterburg geeft BRAT een onverwachte aanvulling op de reguliere reisgidsen die alleen de toeristische bezienswaardigheden beschrijven.

auteur: Bas van der Plas
Uitgeverij Papieren Tijger, Breda ISBN 906 7281 287

EERSTE NEDERLANDSE BOEK OVER GEORGIE

Georgië: traditie en tragedie in de Kaukasus
auteur: Bas van der Plas

uitgever: Papieren Tijger, Breda
ISBN: 90 6728 114X

Recensie

De Sovjet-Unie/GOS-kenner Bas van der Plas heeft dit boekje geschreven, omdat de Kaukasische republiek Georgië onbekend is en er nauwelijks Nederlandstalige literatuur over bestaat. Het eerste deel gaat volledig over geschiedenis. Met name de periode vanaf 1921, als de Sovjet-republiek Georgië wordt uitgeroepen, krijgt veel aandacht. Ook de periode na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 wordt door de auteur vakkundig beschreven. Net als bijna alle andere voormalige Sovjet-republieken krijgt ook Georgië met alle mogelijke rampspoed te maken. In deel twee gaat de auteur uitvoerig in op de rol van de huidige oppositie, waarbij hij gebruik maakt van interviews. Eveneens in deel twee een heldere uitleg over de economische malaise, de afscheidingsbewegingen in Abchazië en Zuid-Ossetië, de Georgische kerk, taal en literatuur en het leven in de hoofdstad Tbilisi. De auteur besluit zijn boek met drie bijlagen: 1) de Georgische keuken, 2) kinderen als slachtoffer en 3) mensenrechten in Georgië. Aan te bevelen voor studenten, historici en toekomstige reizigers naar Georgië.
Ron Kat

Rechts in Rusland

Wie in Nederland met viltstift een hakenkruis op een bushokje kalkt, of dat nu uit fascistische overtuiging of uit pure baldadigheid gebeurt, zet een alarm in werking. Van anti-discriminatieburo tot gemeentereiniging komt men in actie. In Moskou daarentegen word je geen strobreed in de weg gelegd, als je met een krant colporteert die is voorzien van een hakenkruis, een foto van Hitler en een artikel over het zionistische gevaar. Integendeel: colporteren zal tot verkoopresultaten leiden. Wie op de Russische televisie beweert dat joden en vrijmetselaars, Kaukasiërs en Centraal-Aziaten een gevaar voor de samenleving opleveren kan op brede steun rekenen.

In Rusland bestaat al eeuwenlang een diepgeworteld anti-semitisme, een traditie waaruit huidige fascistische organistaties dankbaar putten. In het boekje"Rechts in Rusland" worden een aantal fascistische, racistische en nationalistische organisaties belicht. Naast extreem-rechtse partijen als die van Zjirinovski, worden ook de rechts-nationalistische Jeltsin en de rood-bruine communist Zjuganov onder de loep genomen. Het boekje schetst een helder beeld van de stand van zaken, de geschiedenis en de potentiële gevaren van extreem-rechts in Rusland.

uitgave Papieren Tijger, Breda ISBN 90 6728 0716

Stalin aan de Volga
Veranderingen van plaatsnamen in de Russische Federatie

Sint Petersburg werd Petrograd als gevolg van de eerste wereldoorlog in 1914. In 1924 veranderde de naam in Leningrad ten gevolge van de politieke ontwikkelingen in Rusland na de revolutie van 1917 en Lenin's dood in 1924. In 1991 werd Leningrad weer Sint Petersburg door de politiek van perestrojka en het uiteenvallen van de Sovjet-Unie. De stad Tsaritsyn werd hernoemd tot Stalingrad in 1925, maar in 1961 veranderde de naam weer in Volgograd. Dit zijn welbekende voorbeelden van plaatsnaamveranderingen in Rusland. Velen denken dat de Sovjets begonnen met het veranderen van de namen van de oude Russische steden na de revolutie van 1917. Maar het veranderen van plaatsnamen is een proces dat teruggaat tot in de eerste dagen van het expanderend Russisch Imperium.
In het dossier 'Stalin aan de Volga - Veranderende plaatsnamen in de Russische Federatie' presenteert INSUDOK, informatie- en documentatiecentrum over de voormalige Sovjet-Unie en het GOS, meer dan 1300 plaatsnamen die veranderden in de loop van de Russische geschiedenis. De plaatsnamen zijn gesorteerd op basis van het Russische alfabet, en de uitgave is Russisch/Engels.
De uitgave is te bestellen door overmaking van 17,50 Euro (incl. verzendkosten) op Postbankrekening 6560812 van INSUDOK te 's-Hertogenbosch, onder vermelding van 'dossier 4'.
Volledige titel: 'Stalin on the Volga - Changing placenames in the Russian Federation'. ISBN 90-76539-01-4
.